12454               1399/05/25


فنلاند چگونه بهترین سیستم آموزشی جهان شد؟

سیستم آموزشی کشور فنلاند به عنوان بهترین سیستم آموزشی جهان توانسته است انقلابی نو در آموزش و پرورش کودکان ایجاد نماید. جمهوری فنلاند، کشوری با پنج‌ونیم میلیون نفر جمعیت، واقع در منطقه اسکاندیناوی در شمال اروپاست. فنلاند یکی از مرفه‌ترین و توسعه‌یافته‌ترین کشورهای اروپاست. سیستم آموزشی کشور فنلاند با ویژگی‌های منحصربه‌فردی که دارد، در حال حاضر، بهترین سیستم آموزشی جهان است که باعث جلب توجه کشورهای دیگر و سعی آنان در الگوبرداری از آن شده است.

در فنلاند، مفهومی به نام بی‌سوادی وجود ندارد!

در کشور فنلاند، سال‌هاست که مفهومی به نام بی‌سوادی، ماهیت خارجی ندارد. ریشه‌های این موضوع را می‌توان در سیستم آموزشی کشور فنلاند جست که باعث بدل شدن این کشور به عنوان نوک پیکان علم و فناوری و زندگی شاد گردیده است؛ اما چه ویژگی‌هایی در سیستم آموزشی کشور فنلاند وجود دارد و چه عواملی آن را به عنوان بهترین سیستم آموزشی جهان معرفی کرده است؟

·عدم استفاده از آزمون‌های استاندارد

در سیستم آموزشی این کشور، چیزی به اسم آزمون‌های استاندارد وجود ندارد. تنها استثنای آن نیز آزمونی داوطلبانه در مقطع دبیرستان است که با نام National Matriculation Exam شناخته می‌شود. همچنین، برخی آزمون‌های چهارگزینه‌ای نیز گاهاً برگزار می‌شوند که شرکت در آن‌ها نیز اجباری نیست. نمره‌دهی در مدارس فنلاند نیز از یک سیستم اختصاص بهره‌ می‌برد که توسط معلمان تدوین شده‌اند.

·همکاری به جای رقابت

رقابت و رتبه‌بندی مدارس و دانش‌آموزان، جایگاهی در سیستم آموزشی این کشور ندارد. از شروع آموزش دروس دبستان تا پایان تحصیلات دبیرستان، همه مدارس در همکاری و هماهنگی با یکدیگر هستند. از این رو، مفاهیمی چون هم‌دلی و هم‌نوایی که از مفاهیم قوی در عصر مفهوم‌پردازی هستند، جایگاهی ویژه در این کشور یافته‌اند.

·معلمی در فنلاند؛ هم‌رده با پزشکان!

شغل معلمی در فنلاند، جایگاهی ویژه دارد. متقاضیانی که قصد کسب شغل معلمی در فنلاند را دارند، باید آزمون‌ها و دوره‌های سختی را پشت سر بگذرانند. آنچنان که عموم معلمان فنلاندی، از ۱۰ درصد نوابغ و ممتازین دانشگا‌ه‌ها هستند. علاوه بر این، معلمان در فنلاند دارای حقوق و مزایای بسیاری هستند و در روز، تنها ۴ ساعت تدریس می‌کنند.

·شروع تحصیل در سنین بالاتر

کودکان فنلاندی در قیاس با دیگر کشورهای صنعتی و توسعه‌یافته، در سنین بالاتری به مدرسه می‌روند. سن شروع مدرسه در فنلاند ۷ سالگی است و آموزش‌های اجباری نیز از سن ۹ سالگی آغاز می‌شوند. پس از کلاس نهم (۱۶ سالگی) نیز ادامه تحصیلات تکمیلی به تصمیم خود نوجوان بستگی خواهد داشت.

·شروع حرفه شغلی یا رفتن به دانشگاه؟

پس از دوره دبیرستان، یک دوره آموزش ۳ ساله در کشور فنلاند وجود دارد که نوجوانان را برای تحصیل در دانشگاه آماده می‌کنند. حال آنکه در همان حین، دانش‌آموزانی که مایل باشند وارد مشاغل شوند، می‌توانند دوره‌ای ۳ ساله را برای طی کردن آموزش‌های حرفه‌ای بگذرانند و بلافاصله وارد مشاغل و بازار کار شوند.

·خواب، شادی و بازی بیشتر

در کشور فنلاند، اولین درس یک معلم ریاضی به دانش‌آموزان این است: «بیشتر شادی کنید!». حال آنکه در کشورهای دیگر جهان، یاد دادن جمع و ضرب و تقسیم و فرمول‌های ریاضی، اولویت اصلی است.

بیشتر زمان کودکان در مدارس فنلاند به بازی و شادی می‌گذرد. تا حدی که کودکان بسیار بخاطر تعطیل شدن مدارس گریه می‌کنند. محیط مدارس فنلاند، شاد و سرگرم‌کننده است و آموزش کتابهای درسی دبستان تا دبیرستان، به طرز خلاقانه‌ای شاد و مهیج است. همچنین که ساعات آموزش نیز کوتاه‌تر هستند. دانش‌آموزان در حدود ساعت ۹ تا ۹:۴۵ در مدرسه حاضر می‌شوند و اتمام کلاس‌ها نیز بین ساعت ۲ تا ۲:۴۵ خواهد بود.

·ارتباط و اعتماد دوجانبه بین معلم و دانش‌آموز

دانش‌آموزان فنلاندی، شش سال تحصیلی را تنها با یک معلم سپری می‌کنند. در این دوران، معلم بیشتر در نقش یک مربی، دوست و همراه با دانش‌آموزان است و نقشی همچون یکی از اعضای خانواده را دارد. بدین روش، اعتماد و رابطه‌ای دوجانبه بین دانش‌آموزان و معلمان برقرار می‌شود که نتیجه آن، احترام، دوستی، محبت و دیگر ارزش‌های انسانی است. همچنین که کیفیت آموزش نیز تا حد قابل توجهی بالاتر می‌رود.

·فعالیت‌ و تکالیف خارج از مدرسه: در کمترین حد ممکن!

تکالیفی که دانش‌آموزان باید در ساعات خارج از مدرسه انجام دهند، در کمترین حد ممکن هستند. به نوعی که می‌توان گفت چیزی به اسم تکلیف شب وجود ندارد. دانش‌آموزان فنلاندی در هر شب تنها نیم ساعت را به انجام امور مرتبط با مدرسه اختصاص می‌دهند. بنابراین، دانش‌آموزان می‌توانند با امنیت خاطر و بدون تحمل استرس‌های ناشی از تلاش‌های بیهوده برای بهترین بودن، به عنوان یک انسان، آموزش دیده و رشد کنند.